همانندی مطبوعات تاجیکستان و روسیه

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار

چکیده

نگاهی کلی به رسانه‌های خبری بازاری تاجیک که عده‌ای به آن «مطبوعات زرد» می‌گویند، نشان‌دهندة تأثیر بی‌واسطۀ مطبوعات روسی به این رسانه‌هاست. این مقاله با هدف بررسی و مقایسۀ مهم‌ترین رسانه‌های خبری بازاری، یعنی نشریات، رادیو و تلویزیون در تاجیکستان و روسیه نوشته شده است. پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی، دو دوره در مطبوعات شوروی قابل‌ شناسایی است: دورۀ اول، ابتدای دورۀ بازسازی و دورۀ دوم، پس از دوران بازسازی است که با استقلال جمهوری‌ها مطابق می‌آید. پس از سال‌های ۱۹۹۳م، در تاجیکستان نشریه‌های خصوصی و حزبی به‌وجود آمدند که مطابق ساختار حکومت روز و ضد سیاست حزب کمونیست بودند. بعد از پیدایش جنبش‌های آزادی‌خواهی در جمهوری‌های خودمختار روسیه، جنگ شهروندی برپایۀ وطن‌گرایی به‌وجود آمد. از آنجا که در این دوره رسانه‌های خبری روسیه دیگر وارد تاجیکستان نمی‌شدند، عده‌ای با نشر هفته‌نامه‌‌ها و روزنامه‌های مختلف فضای اطلاعاتی تاجیکستان را پر کردند. همانندی رسانه‌های تاجیکی و روسی در این دوره و با نشر هفته‌نامۀ عایله آغاز می‌شود. رادیو اعم از دولتی و غیردولتی رسانۀ دیگری است که از اواخر سدۀ نوزدهم میلادی همواره مهم‌ترین منبع خبری مردم تاجیک بوده است. دیگر منبع اساسی اخبار تلویزیون است. مقایسۀ تلویزیون دولتی تاجیکستان با روسیه نشان‌دهندۀ سطح پایین نمایش‌های تلویزیونی تاجیکستان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Њамонандии матбуоти Тољикистон ва Русия

نویسنده [English]

  • Дўстмуроди Бобо
چکیده [English]

 Нигоњи куллї ба расонањои хабарии бозории тољик, ки иддае ба он «матбуоти зард»  мегўянд, нишондињандаи таъсири бевоситаи матбуоти русї ба ин расонањост. Ин маќола бо њадафи баррасї ва муќоисаи муњимтарин расонањои хабарии бозорї, яъне нашриёт, радио ва телевизион дар Тољикистон ва Русия навишта шудааст. Пас аз фурўпошии Иттињоди љамоњири шўравї, ду давра дар матбуоти Шўравї ќобили шиносої аст: давраи аввал, ибтидои давраи бозсозї ва давраи дувум, пас аз даврони бозсозї аст, ки бо истиќлоли љумњурињо мутобиќ меояд. Пас аз солњои 1993 мелодӣ, дар Тољикистон нашрияњои хусусї ва њизбӣ ба вуљуд омаданд, ки мутобиќи сохтори њукумати рўз ва зидди сиёсати њизби коммунист буданд. Баъд аз пайдоиши љунбишњои озодихоњӣ дар љумњурињои худмухтори Русия, љанги шањрвандӣ бар пояи ватангарої ба вуљуд омад. Аз он љо, ки дар ин давра расонањои хабарии Русия дигар вориди Тољикистон намешуданд, иддае бо нашри њафтаномањо ва рўзномањои мухталиф фазои иттилоотии Тољикистонро пур карданд. Њамонандии расонањои тољикї ва русї дар ин давра ва бо нашри њафтаномаи “Оила” оѓоз мешавад. Радиои давлатї ва ѓайридавлатӣ расонаи дигарест, ки аз авохири садаи нуздањуми мелодї њамвора муњимтарин манбаи хабарии мардуми тољик будааст. Дигар манбаи асосии ахбор телевизион аст. Муќоисаи телевизиони давлатии Тољикистон бо Русия нишондињандаи сатњи поини намоишњои телевизиони Тољикистон аст.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Тољикистон
  • Русия
  • нашрия
  • радио
  • телевизион