روزگار و اشعار ملا لاچین

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار

چکیده

ملا لاچین از شعرای منطقۀ بدخشان است که فقط در ایام پیری به فعالیت هنری دست زده است. این مقاله شرح مختصری از روزگار و اشعار ملا لاچین است. تاریخ تولد ملا لاچین در هیچ مأخذی ذکر نشده است. طبق آنچه در منابع آمده، او عمری بیش از صد سال را سپری کرده و به شهادت نوشته‌هایش، در ۹۲سالگی کتابش را ‌نوشته و به‌روایتی، در سال ۱۳۱۶ش چشم از جهان فروبسته است. کتابی که خوش‌نظر پامیرزاد چاپ کرده، تنها تألیفی است که در زمینۀ ملا لاچین باقی مانده است. کتاب عبارت از دو فصل است: فصل اول آن را منظومه‌ها و اشعار تشکیل داده‌اند که ۱۳۹۷ بیت به فارسی و ۱۲۰ بیت به زبان شغنانی است؛ فصل دوم از پاره‌های نثری عبارت است که محتوای آن را دعاها، تفسیر آیات و احادیث و... تشکیل می‌دهند. عمدۀ قالب‌های شعری مورداستفاده در اشعار ملا لاچین قصیده، مثنوی، ترجیع‌بند، مستزاد و در مواردی رباعی است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Рӯзгор ва ашъорп Мулло Лочин

نویسنده [English]

  • Лоло Давлатбеков
چکیده [English]

Мулло Лочин аз шуарои мантиќаи Бадахшон аст, ки фаќат дар айёми пирї ба фаъолияти њунарї даст задааст. Ин маќола шарњи мухтасаре аз рўзгор ва ашъори Мулло Лочин аст. Таърихи таваллуди ў дар њељ маъхазе зикр нашудааст. Тибќи ончи дар манобеъ омада, ў умри беш аз сад солро сипарї карда ва ба шањодати навиштањояш  дар 92-солагї китобашро навишта ва ба ривояте дар соли 1316 ш. чашм аз љањон фурў бастааст. Китобе, ки Хушназари Помирзод чоп карда, танњо таълифест, ки дар заминаи Мулло Лочин боќї мондааст. Китоб иборат аз ду фасл аст: фасли аввали онро манзумањо ва ашъор ташкил додаанд, ки 1397 байт ба форсї ва 120 байт ба забон шуѓнонї аст; Фасли дувум аз порањои мансур иборат аст, ки муњтавои онро дуоњо, тафсири оёту ањодис ва... ташкил медињанд. Умдаи ќолабњои шеърии мавриди истифода дар ашъори Мулло Лочин ќасида, маснавї, тарљеъбанд, мустазод ва дар мавориде рубої аст.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Бадахшон
  • Мулло Лочин
  • ашъор
  • суннати «чароѓравшанкунї»-и исмоилиёни Осиёи Миёна