جایگاه رودکی در ادبیات عرب

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار

چکیده

رودکی نظر به جایگاه رفیعش در ادب پارسی همواره مورد توجه شاعران، نویسندگان و مورخان عرب بوده است و به‌فراخور آثار و اشعارشان از جلالت قدر و علوّ مقام وی سخن گفته‌اند. از مهم‌ترین این شعرا و نویسندگان می‌توان به ابراهیم‌بن یحیی‌بن عثمان غزی، احمد‌بن عمر منیفی، نجاتی نیشابوری، ابوحیان توحیدی، عز‌الدین‌بن اثیر جرد جزری و یاقوت حموی اشاره کرد که در آثارشان دربارۀ رودکی سخن گفته‌اند. در بحث از جایگاه رودکی در ادبیات عرب نکتۀ مهم تأثیرپذیری این شاعر بزرگ از قرآن و حدیث و مضامین عربی است. سمعانی در کتاب الانساب به این نکته اشاره کرده که رودکی جز علوم دیگر، علم حدیث و متون حدیث نبوی را نیز فراگرفته است. در میان کشورهای عربی مطالعات ایران‌شناسی به‌ویژه پژوهش دربارۀ آل‌سامان در مصر، سوریه، عراق، لبنان، عربستان سعودی و تونس بسیار مورد توجه بوده است و پژوهشگران در این کشورها به‌ آثار رودکی و جایگاه رفیع او در شعر فارسی توجه نشان داده‌اند که در شماری از این پژوهش‌ها در این مقاله معرفی شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Рўдакї дар адабиёти араб

نویسنده [English]

  • Nader Karimiyan Sardashti
چکیده [English]

Рўдакї назар ба љойгоњи рафеъаш дар адаби порсї њамвора мавриди таваљљуњи шоирон, нависандагон ва муаррихони араб будааст ва ба фарохури осору ашъорашон аз љалолати ќадру улувви маќоми вай сухан гуфтаанд. Аз муњимтарини ин шуаро ва нависандагон метавон ба Иброњим ибни Яњё ибни Усмони Ѓаззї, Ањмад ибни Умари Манифї, Наљоти Нишопурї, Абӯњайёни Тавњидї, Изуддин ибни Асири Љурбузадорї ва Ёќути Њамавї ишора кард, ки дар осорашон дар бораи Рўдакї сухан гуфтаанд. Дар бањс аз љойгоњи Рўдакї дар адабиёти араб нуктаи муњим таъсирпазирии ин шоири бузург аз Ќуръону њадис ва мазомини арабї аст. Самъонї дар «Китобу-л-ансоб» ба ин нукта ишора карда, ки Рўдакї љуз улуми дигар илми њадис ва мутуни њадиси набавиро низ фаро гирифтааст. Дар миёни кишварњои арабї мутолиоти эроншиносї, бавижа пажўњиш дар бораи Оли Сомон дар Миср, Сурия, Ироќ, Лубнон, Арабистони Саудї ва Тунис бисёр мавриди таваљљуњ будааст ва пажўњишгарон дар ин кишварњо ба осори Рўдакї ва љойгоњи рафеъи ў дар шеъри форсї таваљљуњ нишон додаанд, ки дар шуморе аз ин пажўњишњо дар ин маќола муаррифї шудааст.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Рўдакї
  • адабиёти араб
  • шоирони араб
  • Лоиќ ва Рўдакї